Ống Nội Khí Quản Là Gì? Quy Trình Kỹ Thuật Và Lưu Ý

1. Ống nội khí quản là gì?

Ống nội khí quản là một thiết bị y tế dùng trong cấp cứu dùng để đặt vào trong khí quản nhằm một số mục đích hỗ trợ thở cho bệnh nhân.

2. Các loại ống nội khí quản.

Ống nội khí quản được phân loại theo cấu tạo và kích thước.

• Nội khí quản 1 nòng: loại thường được sử dụng trong cấp cứu, chỉ có 1 nòng cho tới khí quản
• Nội khí quản 2 nòng: một số thủ thuật chảy máu hô hấp dưới, rửa phế quản, có 2 nòng cho 2 phế quản chính.

3. Cấu tạo ống nội khí quản

Ống nội khí quản được cấu tạo chủ yếu 3 phần:

• Thân: 1 ống nhựa cong theo chiều giải phẫu đường thở, trên đó có chia độ dài để dựa vào ước lượng đường thở người bệnh để đặt độ sâu cho ống. 
• Bóng chèn: Ở đầu đưa vào đường thở có 1 bóng dùng để cố định vị trí đặt trong khí phế quản. 
• Đầu còn lại thì có dây bơm bóng chèn. Đây là đầu để nối với máy thở hoặc bóng thở.

4. Chỉ định thở máy.

Máy thở có nhiều chỉ dịnh, trong đó có những chỉ định chính sau:

• Phù nề thanh quản, co thắt thanh quản
• Bất thường bẩm sinh 
• Chấn thương hàm, hầu, thanh quản
• Viêm nhiễm: Bệnh bạch hầu, áp xe thành sau họng, viêm tắc thanh quản,…
• Dị vật đường thở: trẻ sơ sinh hít phân su nước ối, các dị vật khác
• Các khối u gây chèn ép khó thở

• Cấp cứu ngừng tuần hoàn
• Ngộ độc thuốc ngủ
• Tai biến mạch máu não, chấn thương sọ não.

• Hen phế quản
• COPD
• Các bệnh lý thần kinh cơ: ngộ độc, rắn cắn, uốn ván, nhược cơ,

• Phù phổi cấp
• Viêm phổi nặng
• Hội chứng suy hô hấp cấp

• Gù vẹo cột sống
• Chấn thương thành ngực: mảng sườn di động
• Tràn khí màng phổi
• Tràn dịch màng phổi số lượng nhiều

5. Chống chỉ định mở khí quản

Mở khí quản có những chống chỉ định khi có bất thường về đường thở từ trên xuống dưới, cụ thể như sau:

• Sai khớp hàm
• Vỡ xương hàm, u vòm họng
• Phẫu thuật vùng hàm họng

• Chấn thương hàm mặt, mũi
• Rò dịch não tủy qua xoang hàm
• Có rối loạn đông máu

6. Kĩ thuật đặt nội khí quản

Những bệnh nhân phải đặt nội khí quản thường là những bệnh nhân cần hồi sức và phải khai thông đường thở ngay lập tức. Vì vậy đặt nội khí quản là một kĩ thuật đòi hỏi sự nhanh chóng và chính xác từ bác sĩ hồi sức tích cực.

• Di động xương hàm dưới
• Khoảng cách cằm – tuyến giáp
• Di động của cột sống cổ

• Đèn soi thanh quản
• Lưỡi đèn
• Ống nội khí quản
• Khác
• Thuốc: an thần, giãn cơ, tê

• Ngửa cổ tối đa
• Bóp bóng hoặc thở oxy
• An thần, giãn cơ đủ
• Hút sạch đờm dãi, dịch dạ dày
• Mắc monitor theo dõi nhịp tim và spO2

• Bộc lộ thanh môn: 
• Luồn ống nội khí quản
• Kiểm tra nội khí quản

7. Chăm sóc bệnh nhân đặt nội khí quản

Bệnh nhân đặt nội khí quản có rất nhiều vấn đề đặt ra cần chăm sóc về vệ sinh cho bệnh nhân và chăm sóc ống nội khí quản:

• Vệ sinh răng miệng cho bệnh nhân tránh nhiễm khuẩn, nhiễm trùng răng miệng
• Thay băng dính hàng ngày, thay băng chan Mayor 2 lần/ngày
• Thay quần áo hang ngày 
• Hút đờm cho bệnh nhân qua ống nội khí quản để đường thở luôn thông thoáng, hiệu quả thở đạt tối đa
• Theo dõi kiểm tra ống nội khí quản: vị trí cố định, súc rửa hàng ngày, tình trạng dịch quanh ống, bóng chèn, áp lực bóng chèn
• Chăm sóc và dự phòng loét do tì đè: những bệnh nhân nằm nhiều thường xuất hiện loét tì đè ở các vị trí tiếp xúc với giường bệnh như bả vai, vùng cùng cụt, mắt cá chân,… nhiều bệnh nhân tử vong do loét tì đè chứ không phải do bệnh.
• Chăm sóc dinh dưỡng cho bệnh nhân: bơm sữa, soup,.. qua sonde
• Chăm sóc tinh thần: giải thích, động viên tinh thần cho bệnh nhân và người nhà.

8. Câu hỏi thường gặp khi đặt nội khí quản